Naar inhoud

Hoe beweegt de pion bij schaken?

Leer de regels van pionzetten bij schaken: zetten van één en twee velden, diagonaal slaan, en passant en promotie. Dit is een complete beginnersles met oefening, een toets en antwoordsleutels.

Pionles Een korte en duidelijke uitleg van hoe de pion beweegt, hoe hij slaat, wanneer hij twee velden mag zetten en wat en passant en promotie zijn.
Oefeningen over de pion Oefeningen voor beginners helpen pionzetten, slaan met de pion en de belangrijkste basisregels van het schaakspel te versterken.
Toets en antwoorden De piontoets laat je snel je kennis van pionzetten, slaan, en passant en promotie controleren en je resultaat met de sleutel vergelijken.

Stap 1 / 1

Stap 1 / 1

Ontdek de andere schaakstukken

Ga naar piontactiek

1) Pionles: hoe beweegt de pion bij schaken?

Basis

De pion is een van de eenvoudigste stukken in schaken, maar hij heeft een paar heel belangrijke regels die je goed moet begrijpen. Hij beweegt anders dan hij slaat, heeft een bijzondere eerste zet, de speciale slag en passant en de mogelijkheid tot promotie wanneer hij het einde van het bord bereikt.

De pion beweegt vooruit

Een pion beweegt nooit achteruit.

  • Een pion beweegt alleen vooruit.
  • Normaal gaat hij één veld vooruit als het veld voor hem leeg is.
  • Hij kan niet over andere stukken heen springen.

De eerste zet van een pion: twee velden

Alleen als die pion nog niet heeft gezet.

  • Bij zijn eerste zet mag een pion twee velden vooruit.
  • Voorwaarde: beide velden op de weg moeten vrij zijn.

Hoe slaat een pion?

Een pion slaat niet recht vooruit.

  • Een pion slaat schuin één veld vooruit: linksvoor of rechtsvoor.
  • Een stuk dat recht voor de pion staat, kan hij niet slaan.

En passant bij schaken

Dit is een uitzondering die alleen meteen bij de volgende zet werkt.

  • Als een pion van de tegenstander twee velden vooruit naast jouw pion komt, mag je hem meteen bij de volgende zet slaan.
  • Je slaat alsof de pion van de tegenstander maar één veld vooruit was gegaan.
  • Doe je dit niet meteen, dan vervalt het recht om en passant te slaan.

Pionpromotie bij schaken

Wanneer een pion de laatste rij bereikt, verandert hij in een ander stuk.

  • Een pion moet promoveren tot dame, toren, loper of paard.
  • Je mag een pion niet tot koning promoveren en hem ook niet pion laten blijven.
Het belangrijkste om te onthouden: een pion beweegt recht vooruit, maar slaat schuin. Vanuit die basisregel begrijp je de pion veel beter.

2) Oefening over de pion voor beginners

Oefening

Dit deel is geschikt voor werkbladen, lessen in de klas of printen. De oefeningen helpen de belangrijkste regels stap voor stap te ordenen en te herhalen.

A: aanvullen B: waar/onwaar C: korte antwoorden D: mini-oefening
Deel A - Vul de zinnen aan
  1. Een pion beweegt alleen (nooit achteruit).
  2. Bij een normale zet mag een pion veld vooruit.
  3. Bij zijn eerste zet mag een pion velden vooruit als beide velden leeg zijn.
  4. Een pion slaat alleen (naar links of naar rechts).
  5. Wanneer een pion de laatste rij bereikt, volgt .
Deel B - Waar / onwaar
  1. 1. Een pion kan één veld achteruit zetten.
  2. 2. Een pion kan een stuk slaan dat recht voor hem staat.
  3. 3. Een pion mag alleen bij zijn eerste zet twee velden vooruit.
  4. 4. Een pion slaat schuin.
  5. 5. Op het bereiken van de overkant kan een pion een dame worden.
Deel C - Korte antwoorden
1) Wat is pionpromotie?
2) Hoe heet de speciale slag nadat een pion van de tegenstander twee velden naast jouw pion zet?
3) Waarom slaat een pion niet recht vooruit?
Deel D - Mini-oefening

Stel je voor: een witte pion staat op e2.

1) Welke zetten kan hij bij zijn eerste zet doen?
2) Kan hij een stuk op e3 slaan?
3) Kan hij een stuk op d3 of f3 slaan?

Maak eerst de oefening, controleer hem daarna of sla hem hieronder op als PDF.

3) Toets over de pion voor gevorderden — met punten

40 punten

Puntentelling: 40 punten automatisch. De toets is gesloten, dus je kunt het resultaat meteen berekenen zonder extra open antwoorden na te kijken.

A: 8 punten B: 8 punten C: 10 punten D: 6 punten E: 8 punten
A1. Wanneer mag een pion twee velden vooruit zetten?
A2. Wat gebeurt er als een pion de laatste rij bereikt?
A3. Een pion kan een stuk slaan:
A4. En passant is mogelijk:
B1. Een pion kan een stuk slaan dat recht voor hem staat.
B2. Een pion mag twee velden vooruit zetten nadat hij eerder al één veld heeft gezet.
B3. Bij promotie kan een pion veranderen in een tweede koning.
B4. En passant mag bij elke latere zet nog worden gespeeld.
C1. Waarom slaat een pion anders dan hij beweegt?
C2. Kun je meer dan één dame hebben? Waarom?
C3. Wanneer is een pion strategisch het sterkst?
D1. e5 tegen d7→d5: kan wit en passant slaan?
D2. Naar welk veld gaat de witte pion bij en passant?
D3. Wat gebeurt er met de zwarte pion na en passant?
E1. Pion op g7 en dame op g8: kan de pion op g8 slaan?

Een pion slaat schuin, en g8 ligt recht voor hem.

E2. Wat gebeurt er als de pion naar g8 gaat en dat veld leeg is?
E3. Welke stukken zijn legaal bij promotie?
E4. Wie kiest het stuk na promotie, en wanneer?

Punten: 0 / 40 punten

Automatisch totaal: 0 / 40 punten

Versterk de pionles in de praktijk

Op de les is de beste volgende stap om naar een partij te gaan en de pionregels op een echt schaakbord te controleren. Oefenen helpt het meest bij pionzetten, slaan met de pion, en passant en promotie.